Siedleckie Towarzystwo Miłośników Astronomii

Drodzy Koledzy!
Pamiętam zimy jak mróz, śnieg, przejrzyste powietrze i bezchmurne noce były jej atrybutem. W nocy spoglądając na niebo skrzyło się tysiącem gwiazd, a ja znałam tylko Wielki i Mały Wóz oraz Gwiazdę Polarną. Ostatnia zima nie była dobrym czasem do obserwacji. Częste zachmurzenia niszczyły chęci do oglądania nieba. Mimo to, kilka razy wychodziłam na zewnątrz. Sześciokąt zimowy to podstawa orientacji na zimowym niebie. Do zimowych gwiazdozbiorów należą:
Bliźnięta
Woźnica
Byk
Orion
Mały Pies
Duzy Pies
Rak
Jednorożec
Rzeka Erydan
Rys
Rufa
Zając
Orion, to podstawa obserwacji zimowego nieba, chociaż nie jest o dziwo moim ulubionym gwiazdozbiorem (najbardziej lubię Perseusza). Jednak M42, Wielka Mgławica w Orionie, zapiera dech w piersiach, ale całe jej piękno widać w większym teleskopie, którego jeszcze nie mam. Moją lornetka 10/50 zawsze spoglądam na Oriona, jak i zawsze na Wielkiego Psa. W Wielkim Psie lornetką obejrzałam gromadę otwarta M41, która leży na południe od Syriusza. W sprzyjających warunkach i dobrym wzroku widać ją nieuzbrojonym okiem. Na płn. wschód od gwiazdy Wezen widziałam NGC2362 i NGC 2354. Na wschód od Wielkiego Psa leży gwiazdozbiór Rufa. Tuż nad gwiazdą Asmidiske znalazłam gromadę otwartą M93. Natomiast wysoko nad Rufą lekko na płn. zachód zobaczyłam dwie gromady otwarte M46 i M47 leżące bardzo blisko siebie. W gwiazdozbiorze Woźnica obserwowałam gromadę otwarta M37, M36 i M38. Przy odpowiednim ułożeniu lornetki M38 i M36 widziałam w jednym polu widzenia. Tuż pod gwiazdozbiorem Woźnica leży gwiazdozbiór Bliźnięta, a w nim M35, którą bardzo łatwo znalazłam. Obok M35 leży gromada otwarta NGC 2129, która też widziałam. Ciekawym dla mnie obiektem jest gromada otwarta M44, czyli Praesepe lub Żłobek w gwiazdozbiorze Rak. Widziałam ją nieuzbrojonym okiem, jako dość sporą mgiełkę. Koło gwiazdy Acubens widziałam gęsta gromadę otwartą M67. Jednorożec to mało wyrazisty gwiazdozbiór, ale mający ciekawe obiekty.Jednym z nich, jest mgławica Rozeta, której na razie nie mogłam odnaleźć. Natomiast gromadę otwartą M50 znalazłam nieco nad Syriuszem. Na koniec zimowych obserwacji, wspomnę, o moim zodiakalnym gwiazdozbiorze, a mianowicie Byku. Aldebaran to piękna gwiazda Alfa traktowana, jako oko byka. Wokół niego obserwowałam Hiady – gromadę otwartą skatalogowaną w katalogu Melotte’a jako MEL25. Hiady to nic pięknego w porównaniu z Plejadami, czyli gromadą otwartą M45, które są przecudne dla mnie – to mój ulubiony obiekt. Plejady są nazywane Siedmioma Siostrami. Siostry to:
Asterope
Taygeta
Celaeno
Elektra
Alcyone
Merope
Maia
oraz Pleione i Atlas są rodzicami wg.mitologii greckiej. Przez lornetkę widać każdą z tych gwiazd i jest najbardziej widoczną gromadą otwartą widzianą gołym okiem na północnym niebie. Gdy w lecie siedzę nocami z lornetką widzę jak od północnego wschodu około godziny pierwszej wyłaniają się Plejady. 01.03.2011 o godzinie 5: 48 udało mi się zrobić zdjęcie koniunkcji Księżyca z Wenus.
Pozdrawiam, Milada

Drodzy Koledzy!
Przeglądając niebo swoja lornetką 10/50, często zauważałam układy gwiazd, które nie były gwiazdozbiorem. Zainteresowało mnie to bardzo. Szukając w Internecie wiadomości o komecie 103P/Hartley 2, znalazłam mapkę, na której pokazane było jak przemieszcza się ta kometa. Na jednej z nich zobaczyłam koło przejścia komety w Perseuszu napisz: Kaskada Kembley’a. Okazało się, że jest to, to co najczęściej oglądałam i interesowało mnie bardzo. Rzeczywiście wygląda to, jak kaskada wody, spada do pobliskiej gromady otwartej NGC 1502. Ta kaskada jest w gwiazdozbiorze Żyrafa. Odszukałam w Internecie Kaskada Kembley’a. Okazało się, że układ tych gwiazd nazywa się asteryzm. Szukałam dalej i dowiedziałam się, że asteryzmów jest więcej. Asteryzm to przypadkowy układ gwiazd na niebie, układający się w charakterystyczny kształt, a nie jest żadnym z 88 gwiazdozbiorów natomiast może być ich częścią. I tak asteryzmem jest na przykład Pas Oriona, Wielki Wóz, Trójkąt Zimowy i Letni, Wieszak, Kwadrat Pegaza, Diament Panny, czy wspomniana Kaskada Kembley’a. Diament Panny tworzą główne gwiazdy gwiazdozbiorów, Psy Gończe, Lew, Panna, i Wolarz. Dowiedziałam się, że asteryzmów jest dużo więcej, ale podobno najbardziej znanych jest 28, które możemy zobaczyć na niebie przy pomocy lornetki, a niektóre nawet przy pomocy dużego teleskopu.
Wymienię pozostałe znane mi asteryzmy:
- Gromada E.T – Kasjopeja
- Gwiezdne Wrota – Kruk
- Kapelusz Napoleona – Wolarz
- Kat Prosty – Wodnik
- Kij Hokejowy – Andromeda
- Lambda – Lambda – Orion
- Latawiec z Pierścionkiem- Kasjopeja
- Mały Delfin – Pegaz
- Mały Wieszak – Mała Niedźwiedzica
- Mini Kasjopeja – Smok
- Muchomor lub Diament Delfina – granica Delfina z Pegazem
- Pierścionek Zaręczynowy z Diamentem – Mała Niedźwiedzica
- Latająca Rybka – Woźnica
- Samolot – Kasjopeja
- Szczeki – Panna
- Trojka – Jednorożec
- Widzę „37″ – Orion
- Złamany Pierścionek Zaręczynowy – Wielka Niedźwiedzica
- Zagłówka – Mały Lew
Podobno asteryzmem jest tez Warkocz Alcyone. Trzeba przyznać, że nazwy są wręcz śmieszne, wiadomości te zdobyłam z książki pod tytułem” Poradnik Miłośnika Astronomii”, autor: Marek Substyk. „Pokusiłam się” znaleźć przynajmniej te asteryzmy, które widać przez moja lornetkę 10/50. Znalazłam oprócz wymienianej Kaskady Kemblay’a, Pierścionek Zaręczynowy Z Diamentem, który leży przy Gwieździe Polarnej, a Gwiazda Polarna, domyślałam się że jest tym diamentem. Znalazłam również Lambda – Lambda. Gdzie ten asteryzm znalazłam? Przy gwieździe Meissa, w gwiazdozbiorze Orion. Łatwo dostrzec przez lornetkę przy Meissie kształt greckiej litery Lambda. Jako, że Meissa jest gwiazdą lambda Ori stąd podwójna nazwa asteryzmu Lambda – Lambda. Przy najbliższej okazji będę szukała innych asteryzmów. Pomimo, że wiem o tych układach, nie jestem usatysfakcjonowana, bo patrząc w wygwieżdżone niebo lornetką, widzę układy, które nie mają dla mnie nazwy. Być może jeszcze ich nie znam, ale będę starała się, więcej o tym dowiedzieć. Widzę sznurki z gwiazd przeróżnie ułożone, trapezy, kwadraty, trójkąty, półkola i inne kształty. Tak jest na przykład z półkolem tworzącym gwiazdy przy szukaniu M11 w gwiazdozbiorze Tarcza, gdzie półkole tworzy część gwiazd z gwiazdozbioru Orzeł i część z Tarczy. Poza tym asteryzmy mają często magnitudo + 8,+ 9 i więcej więc są niewidziane lornetka 10/50, a ja widzę dużo ciekawych układów. Chodzi mi układy widziane lornetką 10/50.
Pozdrawiam, Milada

Drodzy Koledzy!
Okres wczesnojesienny i jesienny, to niezbyt dobry okres na obserwacje nocnego nieba. Często zachmurzenie uniemożliwia oglądanie ciekawych w tym czasie obiektów. Każdy, chociaż w miarę bezchmurny wieczór czy noc był przeze mnie wykorzystywany. Najbardziej zaintrygowała mnie kometa 103 P/Hartley 2. Przyznam, miałam problemy ze znalezieniem jej. Wiedziałam gdzie powinna być danej nocy, lecz trudności były. Śledzenie rozpoczęłam od Perseusza. Pewnej nocy zdawało mi się ze widzę kometę, a okazało się, ze to dwie leżące niedaleko siebie gromady otwarte NGC 1549 i NGC 1528. Poznałam po tym, ze plamki gromad nie zmieniały swojego położenia, były w tym samym miejscu. Dalej poszukiwałam. Wiedziałam,że z Perseusza kometa ma przejść przez Woźnicę do Bliźniąt i dalej Małego Psa i Jednorożca. Pewnej nocy zachwyciłam się – Jest moja kometa! Była już na zachód od Kapelli. Później widziałam tę kometę jak przechodziła na dół do Bliźniąt. Zakończyłam obserwacje jak była pod Procjonem, gdyż później była tak nisko, że już jej nie było po prostu widać. Z niektórych wiadomości wynikało, ze można kometę zobaczyć gołym okiem, lecz ja nie widziałam jej. W jesienne noce czy wieczory moim punktem obserwacyjnym był leżak wyłożony ciepłymi kocami. Cieple buty, swetry, kurtki, rękawiczki, to moje zabezpieczenie przed zimnem. W nocy z 12 na 13 listopada liczyłam, że zobaczę Północne Taurydy. Taurydow widziałam trzy, ale miałam niespodziankę. O godzinie 2: 20 (spojrzałam na zegarek), na północnym niebem zobaczyłam Bolida. Widziałam jak jasna kula przemknęła jakby ze Smoka do Wolarza. To był drugi Bolid widziany przeze mnie. Kiedyś widziałam jak Bolid „spadał z Panny”. Była to duża kula, najpierw jasna, a im bliżej była ziemi zdawała się być bardziej niebieska. Noc z 17 na 18 listopada to maksimum aktywności roju meteorów – Leonidów. Pogoda w tę noc w 2010 roku była taka sobie. Najpierw chmurki potem bezchmurnie i znowu chmury. Jako, że gwiazdozbiór Lwa widać na naszej półkuli w tym czasie dopiero po północy to bardzo się przygotowywałam widząc bezchmurne niebo już około godziny 22:00. Widziałam od około godziny 2:00 do 3:40 dwanaście meteorów różniej długości i prędkości. W międzyczasie widziałam trzy Monocerotydy przemykające w Jednorożcu. Ze wschodu niebo przysłoniły chmury i zasłoniły mi Lwa i okolice. Spojrzałam na południowe niebo, jak skrzyło się „brylantami” z gwiazdozbiorów zimowych. Król zimowego nieba Orion otoczony gwiazdozbiorem Byka, Dużego Psa, Małego Psa, Zająca, a nawet Bliźniąt i Woźnicy to wspaniały widok o tej porze nocy, a była już prawie 4 godzina.
Pozdrawiam Milada